24) Sūrat An-Nūr

Printed format

24)

Sūratun 'Anzalnāhā Wa Farađnāhā Wa 'Anzalnā Fīhā 'Āyātin Bayyinātin La`allakum Tadhakkarūna 024-001. Bu, (səmadan) nazil edib (hkmlərini) vacib buyurduğumuz bir surədir. Biz onda aıq-aşkar ayələr nazil etdik ki, bəlkə, dşnb ibrət alasınız!
Az-Zāniyatu Wa Az-Zānī Fājlidū Kulla Wāĥidin Minhumā Miā'ata Jaldatin  ۖ  Wa Lā Ta'khudhkum Bihimā Ra'fatun Fī Dīni Al-Lahi 'In Kuntum Tu'uminūna Bil-Lahi Wa Al-Yawmi Al-'Ākhiri  ۖ  Wa Līash/had `Adhābahumā Ţā'ifatun Mina Al-Mu'uminīna 024-002. Zinakar kişiyi və zinakar qadına yz ubuq vurun. Allaha və axirət gnnə inanırsınızsa, Allahın dini barəsində (bu işin icrasında) rəyiniz onlara yumşalmasın və mminlərdən bir dəstə də onların əzabına şahid olsun. (Bu, subay kişiyə və ərsiz qadına aiddir. Evli kişi və qadın zina etdikdə isə onların cəzası daşqalaq edilməkdir).  ۖ   ۖ 
Az-Zānī Lā Yankiĥu 'Illā Zāniyatan 'Aw Mushrikatan Wa Az-Zāniyatu Lā Yankiĥuhā 'Illā Zānin 'Aw Mushrikun  ۚ  Wa Ĥurrima Dhālika `Alá Al-Mu'uminīna 024-003. Zinakar kişi ancaq zinakar, yaxud mşrik bir qadınla evlənə bilər. Zinakar qadın da yalnız zinakar, yaxud mşrik bir kişiyə ərə gedə bilər. Bu (belə bir evlənmə), mminlərə haram edilmişdir.  ۚ 
Wa Al-Ladhīna Yarmūna Al-Muĥşanāti Thumma Lam Ya'tū Bi'arba`ati Shuhadā'a Fājlidūhum Thamānīna Jaldatan Wa Lā Taqbalū Lahum Shahādatan  ۚ  'Abadāan Wa 'Ūlā'ika Humu Al-Fāsiqūna 024-004. İsmətli qadınla zina isnad edib, sonra (dediklərini təsdiqləyəcək) drd şahid gətirə bilməyən şəxslərə səksən ubuq vurun və onların şəhadətini he vaxt qəbul etməyin. Onlar szsz ki, (Allahın itaətindən ıxmış) əsl fasiqlərdir.  ۚ 
'Illā Al-Ladhīna Tābū Min Ba`di Dhālika Wa 'Aşlaĥū Fa'inna Al-Laha Ghafūrun Raĥīmun 024-005. Bundan (namuslu qadınlara atdığı bhtandan) sonra tvbə edib zlərini islah edənlər istisna olmaqla. nki Allah (tvbə edənləri) bağışlayandır, rəhmlidir!
Wa Al-Ladhīna Yarmūna 'Azwājahum Wa Lam Yakun Lahum Shuhadā'u 'Illā 'Anfusuhum Fashahādatu 'Aĥadihim 'Arba`u Shahādātin  ۙ  Bil-Lahi 'Innahu Lamina Aş-Şādiqīna 024-006. Arvadlarına zina isnad edib zlərindən başqa şahidləri olmayanların hər biri znn doğru danışanlardan olduğuna dair drd dəfə Allahın adı ilə (Əşhədu billahi - Allahı şahid gətirirəm, deyə) şəhadət verməlidir.  ۙ 
Wa Al-Khāmisatu 'Anna La`nata Al-Lahi `Alayhi 'In Kāna Mina Al-Kādhibīna 024-007. Beşinci dəfə: "Əgər yalan danışanlardandırsa, Allah ona lənət eləsin!" (deməlidir).
Wa Yadra'u `Anhā Al-`Adhāba 'An Tash/hada 'Arba`a Shahādātin Bil-Lahi  ۙ  'Innahu Lamina Al-Kādhibīna 024-008. Qadının da (hakimin hzurunda) ərinin yalan danışanlardan olması barədə drd dəfə Allahı şahid tutması əzabı ondan dəf edər.  ۙ 
Wa Al-Khāmisata 'Anna Ghađaba Al-Lahi `Alayhā 'In Kāna Mina Aş-Şādiqīna 024-009. Beşinci dəfə: "Əgər (əri) doğru danışanlardandırsa, Allah ona (qadının znə) lənət (qəzəb) eləsin!" (deməlidir).
Wa Lawlā Fađlu Al-Lahi `Alaykum Wa Raĥmatuhu Wa 'Anna Al-Laha Tawwābun Ĥakīmun 024-010. Əgər Allahın sizə neməti və mərhəməti olmasaydı, Allah tvbələri qəbul edən, hikmət sahibi olmasaydı (halınız necə olardı)? (O, gnahkarların cəzasını dərhal verib onları rsvay edərdi).
'Inna Al-Ladhīna Jā'ū Bil-'Ifki `Uşbatun Minkum  ۚ  Lā Taĥsabūhu Sharrāan Lakum  ۖ  Bal Huwa Khayrun Lakum  ۚ  Likulli Amri'in MinhumAktasaba Mina Al-'Ithmi Wa  ۚ  Al-Ladhī Tawallá Kibrahu Minhum Lahu `Adhābun `Ažīmun 024-011. Həqiqətən, (Aişə barəsində) yalan xəbər gətirənlər z iərinizdə olan bir zmrədir (mnafiqlərdir). Onu (o xəbəri) pis bir şey zənn etməyin. O, bəlkə də, sizin n xeyirlidir. O zmrədən olan hər bir şəxsin qazandığı gnahın cəzası vardır. Onlardan gnahın byyn z stnə gtrəni (Abdulah ibn Ubeyyi) isə (qiyamət gn) ox byk (şiddətli) bir əzab gzləyir!  ۚ   ۖ   ۚ   ۚ 
Lawlā 'Idh Sami`tumūhu Žanna Al-Mu'uminūna Wa Al-Mu'uminātu Bi'anfusihim Khayrāan Wa Qālū Hādhā 'Ifkun Mubīnun 024-012. Məgər o yalan sz eşitdiyiniz zaman mmin kişilər və qadınlar z rəklərində (zləri haqqında yaxşı fikirdə olduqları kimi, dostlarının da əhli-əyalı barəsində) yaxşı fikirdə olub: "Bu, aıq-aydın bir bhtandır!" - deməli deyildilərmi?
Lawlā Jā'ū `Alayhi Bi'arba`ati Shuhadā'a  ۚ  Fa'idh Lam Ya'tū Bish-Shuhadā'i Fa'ūlā'ika `Inda Al-Lahi Humu Al-Kādhibūna 024-013. (Aişəyə iftira yaxanlar) nə n zlərinin doğru olduqlarını təsdiq edəcək drd şahid gətirmədilər? Madam ki, şahid gətirmədilər, deməli, onlar Allah yanında əsl yalanıdırlar!  ۚ 
Wa Lawlā Fađlu Al-Lahi `Alaykum Wa Raĥmatuhu Fī Ad-Dunyā Wa Al-'Ākhirati Lamassakum Fī Mā 'Afađtum Fīhi `Adhābun `Ažīmun 024-014. Əgər Allahın dnyada və axirətdə sizə neməti və mərhəməti olmasaydı, o yalan sznzə grə sizə şiddətli bir əzab toxunardı.
'Idh Talaqqawnahu Bi'alsinatikum Wa Taqūlūna Bi'afwāhikum Mā Laysa Lakum Bihi `Ilmun Wa Taĥsabūnahu Hayyināan Wa Huwa `Inda Al-Lahi `Ažīmun 024-015. O zaman ki, siz (mnafiqlərin yaydığı) yalanı dilinizə gətirir, bilmədiyiniz sz ağzınıza alır və onu yngl (asan, insana gnah gətirməyən) bir şey sanırdınız. Halbuki bu (Peyğəmbərin əhli-əyalı haqqında nalayiq sz danışmaq) Allah yanında ox byk gnahdır!
Wa Lawlā 'Idh Sami`tumūhu Qultum Mā Yakūnu Lanā 'An Natakallama Bihadhā Subĥānaka Hādhā Buhtānun `Ažīmun 024-016. Məgər siz onu eşitdiyiniz zaman: "Bizə bunu (bu yalanı) danışmaq yaraşmaz. Aman (Allah)! Bu, ox byk bir bhtandır!" - deməli deyildinizmi?
Ya`ižukumu Al-Lahu 'An Ta`ūdū Limithlihi 'Abadāan 'In Kuntum Mu'uminīna 024-017. Allah sizə yd-nəsihət verir ki, əgər mminsinizsə, bir daha belə şeylər etməyəsiniz. ~
Wa Yubayyinu Al-Lahu Lakumu Al-'Āyāti Wa  ۚ  Allāhu `Alīmun Ĥakīmun 024-018. Və Allah sizin n ayələrini (belə ətraflı, aıq-aydın) izah edir. Allah (hər şeyi) biləndir, hikmət sahibidir!  ۚ 
'Inna Al-Ladhīna Yuĥibbūna 'An Tashī`a Al-Fāĥishatu Fī Al-Ladhīna 'Āmanū Lahum `Adhābun 'Alīmun Ad-Dunyā Wa Al-'Ākhirati Wa  ۚ  Allāhu Ya`lamu Wa 'Antum Lā Ta`lamūna 024-019. Mminlər arasında (onları nfuzdan, hrmətdən salmaq məqsədilə) pis sz yaymaq istəyənləri dnyada və axirətdə şiddətli bir əzab gzləyir. (Hamının əməlini, yayılan şayiələrin, atılan bhtanların doğru olub-olmadığını) ancaq Allah bilir, siz bilməzsiniz!  ۚ 
Wa Lawlā Fađlu Al-Lahi `Alaykum Wa Raĥmatuhu Wa 'Anna Al-Laha Ra'ūfun Raĥīm 024-020. Əgər Allahın sizə neməti və mərhəməti olmasaydı, Allah şəfqətli, rəhmli olmasaydı (Halınız necə olardı)? (Dediyiniz yalanlara, yaxdığınız iftiralara grə sizi dərhal məhv edərdi).
Yā 'Ayyuhā Al-Ladhīna 'Āmanū Lā Tattabi`ū Khuţuwāti Ash-Shayţāni  ۚ  Wa Man Yattabi` Khuţuwāti Ash-Shayţāni Fa'innahu Ya'muru Bil-Faĥshā'i Wa Al-Munkari  ۚ  Wa Lawlā Fađlu Al-Lahi `Alaykum Wa Raĥmatuhu Mā Zakā Minkum Min 'Aĥadin 'Abadāan Wa Lakinna Al-Laha Yuzakkī Man Yashā'u Wa  ۗ  Allāhu Samī`un `Alīmun 024-021. Ey iman gətirənlər! Şeytanın yolunu tutub getməyin! Kim Şeytanın getdiyi yolla getsə, o, (insanlara) irkin, pis işlər grməyi (zina etməyi, yalan danışmağı, zgələrə bhtan atmağı) əmr edər. Əgər Allahın sizə neməti və mərhəməti olmasaydı, sizdən he kəs he vaxt (gnahdan) pak olmazdı. Lakin Allah dilədiyini (gnahdan) pak edər. Allah (hər şeyi) eşidəndir, biləndir!  ۚ   ۚ   ۗ 
Wa Lā Ya'tali 'Ū Al-Fađli Minkum Wa As-Sa`ati 'An Yu'utū 'Ū Al-Qurbá Wa Al-Masākīna Wa Al-Muhājirīna Fī Sabīli Al-Lahi  ۖ  Wa Līa`fū Wa Līaşfaĥū  ۗ  'Alā Tuĥibbūna 'An Yaghfira Al-Lahu Lakum Wa  ۗ  Allāhu Ghafūrun Raĥīmun 024-022. Aranızda olan fəzilət və sərvət sahibləri qohum-əqrabaya, miskinlərə və Allah yolunda hicrət edənlərə (he bir şey) verməyəcəklərinə and iməsinlər. (Onları) əfv edib, (cəzalandırmaqdan) vaz kesinlər! Məgər siz (bu yaxşılıq mqabilində) Allahın sizi (gnahlarınızı) bağışlamağını istəmirsiniz? Allah (bəndələrini) bağışlayandır, rəhm edəndir!  ۖ   ۗ   ۗ 
'Inna Al-Ladhīna Yarmūna Al-Muĥşanāti Al-Ghāfilāti Al-Mu'umināti Lu`inū Fī Ad-Dunyā Wa Al-'Ākhirati Wa Lahum `Adhābun `Ažīmun 024-023. Zinadan xəbəri olmayan namuslu, ismətli mmin qadınları zinada ittiham edənlər dnyada və axirətdə lənətə dar olarlar. Onları (qiyamət gn) ox byk bir əzab gzləyir.
Yawma Tash/hadu `Alayhim 'Alsinatuhum Wa 'Aydīhim Wa 'Arjuluhum Bimā Kānū Ya`malūna 024-024. Qiyamət gn (onlar dnyada qazandıqları gnahlarını dandıqda) dilləri, əlləri və ayaqları etdikləri əməllər barəsində onların əleyhinə şəhadət verəcəkdir.
Yawma'idhin Yuwaffīhimu Al-Lahu Dīnahumu Al-Ĥaqqa Wa Ya`lamūna 'Anna Al-Laha Huwa Al-Ĥaqqu Al-Mubīnu 024-025. O gn Allah onların cəzasını layiqincə verəcək və onlar Allahın (Allahın onlara verdiyi vədin) aıq-aşkar bir haqq olduğunu biləcəklər!
Al-Khabīthātu Lilkhabīthīna Wa Al-Khabīthūna Lilkhabīthāti Wa  ۖ  Aţ-Ţayyibātu Lilţţayyibīna Wa Aţ-Ţayyibūna Lilţţayyibāti  ۚ  'Ūlā'ika Mubarra'ūna Mimmā Yaqūlūna  ۖ  Lahum Maghfiratun Wa Rizqun Karīmun 024-026. Murdar qadınlar murdar kişilərə, murdar kişilər isə murdar qadınlara, eləcə də təmiz qadınlar təmiz kişilərə, təmiz kişilər də təmiz qadınlara layiqdirlər. (Pis szlər pis adamlara, pis adamlar pis szlərə, eləcə də yaxşı szlər yaxşı adamlara, yaxşı adamlar da yaxşı szlərə layiqdirlər). Bunlar (Aişə və Səfvan kimi pak adamlar) onların (mnafiqlərin) dediklərindən (yalan, pis szlərdən) uzaqdırlar. Onları (gnahlardan) bağışlanma və (Cənnətdə) tkənməz (minnətsiz) ruzi gzləyir!  ۖ   ۚ   ۖ 
Yā 'Ayyuhā Al-Ladhīna 'Āmanū Lā Tadkhulū Buyūtāan Ghayra Buyūtikum Ĥattá Tasta'nisū Wa Tusallimū `Alá 'Ahlihā  ۚ  Dhālikum Khayrun Lakum La`allakum Tadhakkarūna 024-027. Ey iman gətirənlər! Başqalarının evlərinə (sizin olmayan evlərə) sahiblərindən icazə almadan və onlara salam vermədən girməyin. Bu, (ədəb-ərkan baxımından) sizin n daha yaxşıdır. Bəlkə, (Allahın bu əmrinin hikmətini) dşnb anlayasınız (və həmişə yadda saxlayıb ona əməl edəsiniz).  ۚ 
Fa'in Lam Tajidū Fīhā 'Aĥadāan Falā Tadkhulūhā Ĥattá Yu'udhana Lakum  ۖ  Wa 'In Qīla Lakum Arji`ū Fārji`ū  ۖ  Huwa 'Azká Lakum Wa  ۚ  Allāhu Bimā Ta`malūna `Alīmun 024-028. Əgər orada he kəsi tapmasanız, sizə icazə verilməyənədək iəri girməyin. Sizə "Geri dnn!" - deyilsə, geri dnn. Bu, Allahın yanında sizin n daha təmiz bir davranışdır. Allah nə etdiklərinizi biləndir!  ۖ   ۖ   ۚ 
Laysa `Alaykum Junāĥun 'An Tadkhulū Buyūtāan Ghayra Maskūnatin Fīhā Matā`un Lakum Wa  ۚ  Allāhu Ya`lamu Mā Tubdūna Wa Mā Taktumūna 024-029. İərisində əşyanız olan (karvansara, mehmanxana, mumi istifadə yerləri kimi) qeyri-məskun evlərə (icazəsiz) daxil olmaq sizin n gnah deyildir. Allah sizin aşkar etdiklərinizi də, gizli saxladıqlarınızı da (aşkarda da, gizlində də nə etdiyinizi) bilir!  ۚ 
Qul Lilmu'uminīna Yaghuđđū Min 'Abşārihim Wa Yaĥfažū Furūjahum  ۚ  Dhālika 'Azká Lahum  ۗ  'Inna Al-Laha Khabīrun Bimā Yaşna`ūna 024-030. (Ya Rəsulum!) Mmin kişilərə de ki, gzlərini haram edilmiş şeylərdən evirsinlər (naməhrəmə baxmasınlar), ayıb yerlərini (zinadan) qorusunlar (və ya rtl saxlasınlar). Bu onlar n (ədəb-ərkan, təmizlik baxımından) daha yaxşıdır. Şbhəsiz ki, Allah onların nə etdiklərindən xəbərdardır!  ۚ   ۗ 
Wa Qul Lilmu'umināti Yaghđuđna Min 'Abşārihinna Wa Yaĥfažna Furūjahunna Wa Lā Yubdīna Zīnatahunna 'Illā Mā Žahara Minhā  ۖ  Wa Līađribna Bikhumurihinna `Alá Juyūbihinna  ۖ  Wa Lā Yubdīna Zīnatahunna 'Illā Libu`ūlatihinna 'Aw 'Ābā'ihinna 'Aw 'Ābā'i Bu`ūlatihinna 'Aw 'Abnā'ihinna 'Aw 'Abnā'i Bu`ūlatihinna 'Aw 'Ikhwānihinna 'Aw Banī 'Ikhwānihinna 'Aw Banī 'Akhawātihinna 'Aw Nisā'ihinna 'Aw Mā Malakat 'Aymānuhunna 'Awi At-Tābi`īna Ghayri 'Ū Al-'Irbati Mina Ar-Rijāli 'Awi Aţ-Ţifli Al-Ladhīna Lam Yažharū `Alá `Awrāti An-Nisā'  ۖ  Wa Lā Yađribna Bi'arjulihinna Liyu`lama Mā Yukhfīna Min Zīnatihinna  ۚ  Wa Tūbū 'Ilá Al-Lahi Jamī`āan 'Ayyuhā Al-Mu'uminūna La`allakum Tufliĥūna 024-031. Mmin qadınlara de ki, gzlərini haram buyurulmuş şeylərdən evirsinlər (naməhrəmə baxmasınlar), ayıb yerlərini (zinadan) qorusunlar (və ya rtl saxlasınlar); z-zlyndə grnən (əl, z) istisna olmaqla, zinətlərini (zinət yerləri olan boyun, boğaz, qol, ayaq və s. naməhrəmə) gstərməsinlər; baş rtklərini yaxalarının stnə əksinlər (boyunları və sinələri grnməsin); zinət yerlərini ərlərindən, yaxud z atalarından, yaxud ərlərinin atalarından (qayınatalarından), yaxud z oğullarından, yaxud ərlərinin oğullarından, yaxud z qardaşlarından, yaxud qardaşlarının oğullarından, yaxud bacılarının oğullarından, yaxud z (msəlman) qadınlarından, yaxud sahib olduqları (mşrik) cariyələrdən, yaxud kişiliyi qalmamış (onlarla birlikdə yemək yeyən) xidmətilərdən, yaxud qadınların məhrəm yerlərini hələ anlamayan uşaqlardan başqasına gstərməsinlər; gizlətdikləri bəzək şeylərini (xalxallarını) gstərmək n ayaqlarını (yerə və ya bir-birinə) vurmasınlar. Ey mminlər! Hamınız Allaha tvbə edin ki, nicat tapasınız! (Mətləbinizə atasınız!)  ۖ   ۖ   ۖ   ۚ 
Wa 'Ankiĥū Al-'Ayāmá Minkum Wa Aş-Şāliĥīna Min `Ibādikum Wa 'Imā'ikum  ۚ  'In Yakūnū Fuqarā'a Yughnihimu Al-Lahu Min Fađlihi Wa  ۗ  Allāhu Wāsi`un `Alīmun 024-032. (Ey mminlər!) Aranızda olan subay kişiləri və ərsiz qadınları, əməlisaleh (yaxud evlənməyə qabil) klə və cariyələrinizi evləndirin. Əgər onlar yoxsuldurlarsa, Allah z ltf ilə onları dvlətli edər. Allah (ltf, mərhəmətilə) genişdir, (hər şeyi) biləndir!  ۚ   ۗ 
Wa Līasta`fifi Al-Ladhīna Lā Yajidūna Nikāĥāan Ĥattá Yughniyahumu Al-Lahu Min Fađlihi Wa  ۗ  Al-Ladhīna Yabtaghūna Al-Kitāba Mimmā Malakat 'Aymānukum Fakātibūhum 'In `Alimtum Fīhim Khayrāan  ۖ  Wa 'Ātūhum Min Māli Al-Lahi Al-Ladhī 'Ātākum  ۚ  Wa Lā Tukrihū Fatayātikum `Alá Al-Bighā'i 'In 'Aradna Taĥaşşunāan Litabtaghū `Arađa Al-Ĥayāati Ad-Dunyā  ۚ  Wa Man Yukrihhunna Fa'inna Al-Laha Min Ba`di 'Ikrāhihinna Ghafūrun Raĥīmun 024-033. Evlənməyə qvvəsi atmayanlar (maddi imkanı olmayanlar) Allah z ltf ilə onlara dvlət verənə qədər iffətlərini qoruyub (zlərini zinadan) saxlasınlar. Klələrinizdən mkatəbə etmək (əvvəlcədən bağlanılmış yazılı mqaviləyə əsasən məyyən məbləğ pul qazanıb ağasına vemək şərtilə kləlikdən azad olmaq) istəyənlərlə - əgər onlarda bir xeyir (mqavilədəki şərtlərin yerinə yetirilməsi n qdrət) grrsnzsə - mkatəbə edin. Onlara Allahın sizə verdiyi maldan verin. (Zəkatdan onlara o qədər verin ki, zlərini satın alıb azad edə bilsinlər). Əgər cariyələriniz ismətlərini qoruyub saxlamaq istəsələr, fani dnya malı əldə etmək xatirinə onları zinaya məcbur etməyin. Kim onları (cariyələri zinakarlığa) məcbur edərsə, (bilsin ki) onların bu məcburiyyətindən sonra, əlbəttə, Allah (zinakarlığa vadar olanları) bağışlayar, rəhm edər. (Zinakarlığa vadar edilən cariyələrin gnahı onlar bu işlə z xoşuna deyil, zor gcnə məşğul olduqları n həmin cariyələrin zlərinə deyil, onları pul qazanmaq məqsədilə zinakarlığa svq edən ağalarının boynuna dşər).  ۗ   ۖ   ۚ   ۚ 
Wa Laqad 'Anzalnā 'Ilaykum 'Āyātin Mubayyinātin Wa Mathalāan Mina Al-Ladhīna Khalaw Min Qablikum Wa Maw`ižatan Lilmuttaqīna 024-034. Həqiqətən, Biz (Quranda) sizə (haqqı nahaqdan ayırd edən) aıq-aşkar ayələr, sizdən əvvəl gəlib-gedənlər (kemiş mmətlər) barəsində məsəllər (hekayətlər) və mttəqilər n yd-nəsihət nazil etdik.
Al-Lahu Nūru As-Samāwāti Wa Al-'Arđi  ۚ  Mathalu Nūrihi Kamishkāatin Fīhā Mişbāĥun  ۖ  Al-Mişbāĥu Fī Zujājatin  ۖ  Az-Zujājatu Ka'annahā Kawkabun Durrīyun Yūqadu Min Shajaratin Mubārakatin ZaytūniatinSharqīyatin Wa Lā Gharbīyatin Yakādu Zaytuhā Yuđī'u Wa Law Lam Tamsas/hu Nārun  ۚ  Nūrun `Alá Nūrin  ۗ  Yahdī Al-Lahu Linūrihi Man Yashā'u  ۚ  Wa Yađribu Al-Lahu Al-'Amthāla Lilnnāsi Wa  ۗ  Allāhu Bikulli Shay'in `Alīmun 024-035. Allah gylərin və yerin nurudur. (Kainatı yaradıb ona nur verən, yer və gy əhlinə haqq yolu gstərən xaliqdir). Onun (Peyğəmbərimizin və mminlərin qəlbində olan) nuru, iində ıraq olan bir taxaya (ıraqdana) bənzər; taxadakı o ıraq bir qəndilin iindədir, o qəndil isə, sanki parlaq bir ulduzdur. O ıraq nə şərqdə, nə də qərbdə (aləmin ortasında) olan mbarək bir zeytun ağacından yandırılır. (Şərqdə deyildir ki, gnəş batdıqda, qərbdə də deyildir ki, gnəş doğduqda qaranlıqda qalsın). Onun (zeytun ağacının) yağı znə od toxunmasa da, sanki (haradasa) işıq saır. O, nur stndə nurdur. Allah dilədiyiniz z nuruna qovuşdurur (istədiyinə z nurunu bəxş edib cənnət yolu olan islam dininə ynəldir). Allah (həqiqəti anlaya bilsinlər deyə) insanlar n misallar əkir. Allah hər şeyi biləndir!  ۚ   ۖ   ۖ   ۚ   ۗ   ۚ   ۗ 
Fī Buyūtin 'Adhina Al-Lahu 'An Turfa`a Wa Yudhkara Fīhā Asmuhu Yusabbiĥu Lahu Fīhā Bil-Ghudūwi Wa Al-'Āşāli 024-036. (Həmin taxa və ıraq) Allahın tikilib ucaldılmasına və z adının zikr edilməsinə izin verdiyi o evlərdədir (o məscidlərdədir) ki, orada səhər-axşam Onu təqdis edib şəninə təriflər deyərlər.
Rijālun Lā Tulhīhim Tijāratun Wa Lā Bay`un `An Dhikri Al-Lahi Wa 'Iqāmi Aş-Şalāati Wa 'Ītā'i Az-Zakāati  ۙ  Yakhāfūna Yawmāan Tataqallabu Fīhi Al-Qulūbu Wa Al-'Abşāru 024-037. O kəslər ki, nə ticarət, nə alış-veriş onları Allahı zikr etməkdən, namaz qılmaqdan və zəkat verməkdən yayındırmaz. Onlar qəlblərin və gzlərin haldan-hala dşəcəyi (dəhşətdən rəklərin duymaqdan, gzlərin grməkdən qalacağı) bir gndən (qiyamət gndən) qorxarlar.  ۙ 
Liyajziyahumu Al-Lahu 'Aĥsana Mā `Amilū Wa Yazīdahum Min Fađlihi Wa  ۗ  Allāhu Yarzuqu Man Yashā'u Bighayri Ĥisābin 024-038. (Onların vaxtli-vaxtında, lazımınca ibadət etmələri, Allahdan qorxub pislikdən əkinmələri ona grədir ki) Allah onlara etdikləri əməllərin ən gzəl mkafatını (yaxud grdkləri ən yaxşı işlərin əvəzini) versin, onlara olan ltfn artırsın. Allah dilədiyinə saysız-hesabsız ruzi verər.  ۗ 
Wa Al-Ladhīna Kafarū 'A`māluhum Kasarābin Biqī`atin Yaĥsabuhu Až-Žam'ānu Mā'an Ĥattá 'Idhā Jā'ahu Lam Yajid/hu Shay'āan Wa Wajada Al-Laha `Indahu Fawaffāhu  ۗ  Ĥisābahu Wa Allāhu Sarī`u Al-Ĥisābi 024-039. (Allahın vəhdaniyyətini danan, Quranı yalan hesab edən) kafirlərin əməlləri ucsuz-bucaqsız ldəki (səhradakı) ilğıma bənzər ki, susuzluqdan rəyi yanan onu su bilər. Nəhayət, gəlib ona yetişdiyi zaman onun he nə olduğunu grər. O z əməlinin yanında ancaq Allahın cəzasını tapar. (Allah da) onun cəzasını (layiqincə) verər. Allah tezliklə haqq-hesab əkəndir.  ۗ 
'Aw Kažulumātin Fī Baĥrin Lujjīyin Yaghshāhu Mawjun Min Fawqihi Mawjun Min Fawqihi Saĥābun  ۚ  Žulumātun Ba`đuhā Fawqa Ba`đin 'Idhā 'Akhraja Yadahu Lam Yakad Yarāhā  ۗ  Wa Man Lam Yaj`ali Al-Lahu Lahu Nūrāan Famā Lahu Min Nūrin 024-040. Yaxud (onların əməlləri) zəngin dənizin zlmətinə bənzər. Onu bir dalğa, o dalğanın stndən bir dalğa, onun da stndən bir bulud (dalğa) - zlmət stndən zlmət rtər. O, əlini ıxartdıqda, hardasa onu grməz. Allah bir kəsə nur bəxş etməsə, onun nuru olmaz.  ۚ   ۗ 
'Alam Tará 'Anna Al-Laha Yusabbiĥu Lahu Man As-Samāwāti Wa Al-'Arđi Wa Aţ-Ţayru Şāffātin  ۖ  Kullun Qad `Alima Şalātahu Wa Tasbīĥahu Wa  ۗ  Allāhu `Alīmun Bimā Yaf`alūna 024-041. (Ya Rəsulum!) Məgər gylərdə və yerdə olanların (mələklərin, insanların, cinlərin), qanadlarını aıb (qatar-qatar) uan quşların Allahı təqdis edib şəninə təriflər dediklərini grmrsənmi?! Allah onlardan hər birinin duasını, şkr-sənasını (yaxud onların hər biri z duasını, şkr-sənasını) bilir. Allah onların nə etdiklərini (layiqincə) biləndir!  ۖ   ۗ 
Wa Lillahi Mulku As-Samāwāti Wa Al-'Arđi  ۖ  Wa 'Ilá Al-Lahi Al-Maşīru 024-042. Gylərin və yerin hkm Allahındır. Axır dnş də Allahadır!  ۖ 
'Alam Tará 'Anna Al-Laha Yuzjī Saĥābāan Thumma Yu'uallifu Baynahu Thumma Yaj`aluhu Rukāmāan Fatará Al-Wadqa Yakhruju Min Khilālihi Wa Yunazzilu Mina As-Samā'i Min Jibālin Fīhā Min Baradin Fayuşību Bihi Man Yashā'u Wa Yaşrifuhu `An Man Yashā'u  ۖ  Yakādu Sanā Barqihi Yadh/habu Bil-'Abşāri 024-043. Məgər grmrsənmi ki, Allah buludları qovar, sonra onları bir araya toplayar, sonra da st-stə yığıb topa halına salar. Və grrsən ki, (o buludların) arasından yağmur ıxar, sonra Allah gydən dağlar kimi (ox və byk) dolu yağdırar, sonra da onunla istədiyini bəlaya dar edər, istədiyindən də onu sovuşdurar. Buludların şimşəyinin parıltısı az qala gzləri kor edər.  ۖ 
Yuqallibu Al-Lahu Al-Layla Wa An-Nahāra  ۚ  'Inna Fī Dhālika La`ibratan Li'wlī Al-'Abşāri 024-044. Allah gecəni gndzə (gndz də gecəyə) evirər. Həqiqətən, bunda (gecə və gndzn bir-birinin ardınca gedib-gəlməsində) bəsirət sahibləri n bir ibrət vardır.  ۚ 
Wa Allāhu Khalaqa Kulla Dābbatin Min  ۖ  Mā'in Faminhum Man Yamshī `Alá Baţnihi Wa Minhum Man Yamshī `Alá Rijlayni Wa Minhum Man Yamshī `Alá  ۚ  'Arba`in Yakhluqu Al-Lahu Mā  ۚ  Yashā'u 'Inna Al-Laha `Alá Kulli Shay'in Qadīrun 024-045. Allah hər heyvanı (canlını) bir sudan (ntfədən) yaratmışdır. Onların bəzisi qarnı stə srnr, bəzisi iki, bəzisi isə drd ayaq stndə gəzir. Allah istədiyini yaradır. Həqiqətən, Allah hər şeyə qadirdir!  ۖ   ۚ   ۚ 
Laqad 'Anzalnā 'Āyātin Mubayyinātin Wa  ۚ  Allāhu Yahdī Man Yashā'u 'Ilá Şirāţin Mustaqīmin 024-046. Həqiqətən, Biz (hkmlərimizi, halal və haram buyurduqlarımızı, haqq yolu) aıq-aydın (bildirən) ayələr nazil etdik. Allah dilədiyini doğru yola (islam dininə) ynəldər.  ۚ 
Wa Yaqūlūna 'Āmannā Bil-Lahi Wa Bir-Rasūli Wa 'Aţa`nā Thumma Yatawallá Farīqun Minhum Min Ba`di Dhālika  ۚ  Wa Mā 'Ūlā'ika Bil-Mu'uminīna 024-047. (Mnafiqlər: ) "Allaha, Peyğəmbərə iman gətirdik, itaət etdik!" - deyər, bundan sonra isə onlardan bir dəstə (Peyğəmbərdən) z evirər. Belələri mmin (dilləri ilə rəkləri bir olan msəlman) deyillər.  ۚ 
Wa 'Idhā Du`ū 'Ilá Al-Lahi Wa Rasūlihi Liyaĥkuma Baynahum 'Idhā Farīqun Minhum Mu`rūna 024-048. (Mnafiqlər) aralarında hkm etmək n Allahın (Allahın kitabının) və Peyğəmbərinin yanına ağırıldıqda onlardan bir dəstə (onun yanına gəlməkdən, haqqa boyun qoymaqdan) dərhal z evirər.
Wa 'In Yakun Lahumu Al-Ĥaqqu Ya'tū 'Ilayhi Mudh`inīna 024-049. Əgər haqq onların tərəfində olsa, itaət edib (tez) onun yanına gələrlər.
'Afī Qulūbihim Marađun 'Am Artābū 'Am Yakhāfūna 'An Yaĥīfa Al-Lahu `Alayhim Wa Rasūluhu  ۚ  Bal 'Ūlā'ika Humu Až-Žālimūn 024-050. Onların qəlblərində mərəzmi (şəkk, nifaq mərəzimi) var? Yaxud Allahın və Peyğəmbərinin onlara cvr, haqsızlıq edəcəklərindən qorxurlar? Xeyr, onlar zləri zlmkardırlar! (Allaha asi olmaqla zləri-zlərinə zlm edirlər!)  ۚ 
'Innamā Kāna Qawla Al-Mu'uminīna 'Idhā Du`ū 'Ilá Al-Lahi Wa Rasūlihi Liyaĥkuma Baynahum 'An Yaqūlū Sami`nā Wa 'Aţa`nā  ۚ  Wa 'Ūlā'ika Humu Al-Mufliĥūna 024-051. Aralarında hkm vermək n Allahın (Allahın kitabının) və Peyğəmbərinin yanına ağırıldıqları zaman mminlərin sz ancaq: "Eşitdik və itaət etdik!" - deməkdən ibarətdir. Nicat tapanlar da məhz onlardır!  ۚ 
Wa Man Yuţi`i Al-Laha Wa Rasūlahu Wa Yakhsha Al-Laha Wa Yattaqhi Fa'ūlā'ika Humu Al-Fā'izūna 024-052. Allaha və Onun Peyğəmbərinə itaət edənlər, Allahdan qorxub əkinənlər - məhz belələri uğura atanlardır (əbədi səadətə - Cənnətə qovuşanlardır).
Wa 'Aqsamū Bil-Lahi Jahda 'Aymānihim La'in 'Amartahum Layakhrujunna  ۖ  Qul Lā Tuqsimū  ۖ  Ţā`atun Ma`rūfatun  ۚ  'Inna Al-Laha Khabīrun Bimā Ta`malūna 024-053. (Ya Rəsulum, mnafiqlər) onlara əmr etdiyin zaman mtləq (cihada) ıxacaqları haqda Allaha ox mhkəm and idilər. Onlara de: "(Yalandan) and iməyin, itaətiniz məlumdur (yaxud sizdən tələb olunan and yox, adicə itaətdir). Həqiqətən, Allah nə etdiklərinizdən xəbərdardır!"  ۖ   ۖ   ۚ 
Qul 'Aţī`ū Al-Laha Wa 'Aţī`ū Ar-Rasūla  ۖ  Fa'in Tawallaw Fa'innamā `Alayhi Mā Ĥummila Wa `Alaykum Mā Ĥummiltum  ۖ  Wa 'In Tuţī`ūhu Tahtadū  ۚ  Wa Mā `Alá Ar-Rasūli 'Illā Al-Balāghu Al-Mubīnu 024-054. De: "Allaha itaət edin, Peyğəmbərə itaət edin. (nki Peyğəmbərə itaət etmək elə Allaha itaət etməkdir). Əgər (Peyğəmbərin əmrindən) z dndərsəniz, (bilin ki) onun vəzifəsi ancaq ona tapşırılanı, sizin də vəzifəniz ancaq sizə tapşırılanı yerinə yetirməkdir. Əgər ona itaət etsəniz, doğru yolu tapmış olarsınız. Peyğəmbərin hdəsinə dşən isə yalnız (dini, Allahın hkmlərini, risalətini) aıq-aşkar təbliğ etməkdir.  ۖ   ۖ   ۚ 
Wa`ada Al-Lahu Al-Ladhīna 'Āmanū Minkum Wa `Amilū Aş-Şāliĥāti Layastakhlifannahum Al-'Arđi Kamā Astakhlafa Al-Ladhīna Min Qablihim Wa Layumakkinanna Lahum Dīnahumu Al-Ladhī Artađá Lahum Wa Layubaddilannahum Min Ba`di Khawfihim 'Amnāan  ۚ  Ya`budūnanī Lā Yushrikūna Bī Shay'āan  ۚ  Wa Man Kafara Ba`da Dhālika Fa'ūlā'ika Humu Al-Fāsiqūna 024-055. Allah aranızdan iman gətirib yaxşı işlər grənlərə - yalnız Mənə ibadət edərlər, he nəyi Mənə şərik qoşmazlar deyə - onları zlərindən əvvəlkilər kimi yer znn varisləri edəcəyini (İsrail vladını yer zndə kafirlərin yerinə gətirdiyi kimi onları da mşriklərin yerinə gətirəcəyini), onlar (mminlər) n onların Allahın z bəyəndiyi dinini (islamı) mhkəmləndirəcəyini (hər tərəfə yayacağını) və onların qorxusunu sonra əmin-amanlıqla (arxayınılıqla) əzəv edəcəyini vəd buyurmuşdur. Bundan sonra kfr edənlər, şbhəsiz ki, (Allahın itaətindən ıxmış) əsl fasiqlərdir!  ۚ   ۚ 
Wa 'Aqīmū Aş-Şalāata Wa 'Ā Az-Zakāata Wa 'Aţī`ū Ar-Rasūla La`allakum Turĥamūna 024-056. Namaz qılın, zəkat verin və Peyğəmbərə itaət edin ki, sizə rəhm olunsun!
Lā Taĥsabanna Al-Ladhīna Kafarū Mu`jizīna Fī Al-'Arđi  ۚ  Wa Ma'wāhumu An-Nāru  ۖ  Wa Labi'sa Al-Maşīru 024-057. (Allahın vəhdaniyyətini inkar edən) kafirlərin yer zndə (z Rəbbini) aciz edə biləcəyini (Allahın əzabından qaıb canlarını qurtara biləcəklərini) gman etməyin. Onların məskəni Cəhənnəmdir. O, necə də pis sığınacaqdır!  ۚ   ۖ 
Yā 'Ayyuhā Al-Ladhīna 'Āmanū Liyasta'dhinkumu Al-Ladhīna Malakat 'Aymānukum Wa Al-Ladhīna Lam Yablughū Al-Ĥuluma Minkum Thalātha Marrātin  ۚ  Min Qabli Şalāati Al-Fajri Wa Ĥīna Tađa`ūna Thiyā Bakum Mina Až-Žahīrati Wa Min Ba`di Şalāati  ۚ  Al-`Ishā'i Thalāthu `Awrātin  ۚ  Lakum Laysa `Alaykum Wa Lā `Alayhim Junāĥun  ۚ  Ba`dahunna Ţawwāfūna `Alaykum Ba`đukum `Alá  ۚ  Ba`đin Kadhālika Yubayyinu Al-Lahu Lakumu  ۗ  Al-'Āyā Ti Wa Allāhu `Alīmun Ĥakīmun 024-058. Ey iman gətirənlər! Sahib olduqlarınız (klə və kənizlər), həddi-bluğa atmayanlar (yanınıza daxil olmaq istədikdə) bu vaxtda sizdən icazə alsınlar: sbh namazından əvvəl, gnorta (yatıb dincəlmək, istirahət etmək n) paltarınızı ıxartdığınız zaman və gecə namazından sonra. (Bu vaxtlar insan paltarını ıxarda bilər, zvcəsi ilə bir yerdə uzanıb ixtilat edə bilər və i. a.) bu vaxt sizin n xəlvət vaxtdır (paltarsız ola bilərsiniz). Qalan vaxtlarda bir-birinizin yanına (icazəsiz) girib-ıxmaqda sizə də, onlara da he bir gnah yoxdur. Allah ayələri sizə belə izah edir. Allah (hər şeyi) biləndir, hikmət sahibidir!  ۚ   ۚ   ۚ   ۚ   ۚ   ۗ 
Wa 'Idhā Balagha Al-'Aţfālu Minkumu Al-Ĥuluma Falyasta'dhinū Kamā Asta'dhana Al-Ladhīna Min Qablihim  ۚ  Kadhālika Yubayyinu Al-Lahu Lakum 'Āyātihi Wa  ۗ  Allāhu `Alīmun Ĥakīmun 024-059. Sizdən olan uşaqlar da həddi-bluğa atanda (yanınıza daxil olmaq istədikləri zaman) zlərindən əvvəlkilər kimi izin istəsinlər. Allah z ayələrini sizə belə izah edir. Allah (hər şeyi) biləndir, hikmət sahibidir!  ۚ   ۗ 
Wa Al-Qawā`idu Mina An-Nisā' Al-Lātī Lā Yarjūna Nikāĥāan Falaysa `Alayhinna Junāĥun 'An Yađa`na Thiyābahunna Ghayra Mutabarrijātin  ۖ  Bizīnatin Wa 'An Yasta`fifna Khayrun  ۗ  Lahunna Wa Allāhu Samī`un `Alīmun 024-060. (Heyzdən və doğuşdan kəsildikləri n) ərə getməyə midi qalmayan yaşlı qadınların qadağan olunmuş zinətlərini (zinət yerlərini naməhrəmə) gstərmədən st paltarını (arşab, niqab, brncək və s.) ıxarmasında gnah yoxdur. Bununla belə, (həmin geyimləri soyunmaqdan) əkinmələri onlar n daha yaxşıdır. Allah (hər şeyi) eşidəndir, biləndir!  ۖ   ۗ 
Laysa `Alá Al-'A`má Ĥarajun Wa Lā `Alá Al-'A`raji Ĥarajun Wa Lā `Alá Al-Marīđi Ĥarajun Wa Lā `Alá 'Anfusikum 'An Ta'kulū Min Buyūtikum 'Aw Buyūti 'Ābā'ikum 'Aw Buyūti 'Ummahātikum 'Aw Buyūti 'Ikhwānikum 'Aw Buyūti 'Akhawātikum 'Aw Buyūti 'A`māmikum 'Aw Buyūti `Ammātikum 'Aw Buyūti 'Akhwālikum 'Aw Buyūti Khālātikum 'Aw Mā Malaktum Mafātiĥahu 'Aw Şadīqikum  ۚ  Laysa `Alaykum Junāĥun 'An Ta'kulū Jamī`āan 'Aw 'Ashtātāan  ۚ  Fa'idhā Dakhaltum Buyūtāan Fasallimū `Alá 'Anfusikum Taĥīyatan Min `Indi Al-Lahi Mubārakatan Ţayyibatan  ۚ  Kadhālika Yubayyinu Al-Lahu Lakumu Al-'Āyāti La`allakum Ta`qilūna 024-061. Kora, olağa, xəstəyə (başqaları ilə bir yerdə oturub yemək yeməkdə) gnah yoxdur. Sizin znzə də z evlərinizdə, yaxud atalarınızın evlərində, yaxud analarınızın evlərində, yaxud qardaşlarınızın evlərində, yaxud bacılarınızın evlərində, yaxud əmilərinizin evlərində, yaxud bibilərinizin evlərində, yaxud dayılarınızın evlərində, yaxud xalalarınızın evlərində, yaxud aarları əllərinizdə olan (səlahiyyətiniz atan) evlərdə, yaxud dostlarınızın evlərində yemək yeməkdən he bir gnah gəlməz. Bir yerdə, yaxud ayrı-ayrılıqda yeməyinizdə də he bir gnah yoxdur. Evlərə daxil olduğunuz zaman znz (bir-birinizi, qohum-əqrəbanızı, dostlarınızı və dindaşlarınızı) Allah dərgahından bərəkət və xoşluq diləyən bir salamla salamlayın. Allah ayələri sizə belə izah edir ki, dşnb daşınasınız! ~  ۚ   ۚ   ۚ 
'Innamā Al-Mu'uminūna Al-Ladhīna 'Āmanū Bil-Lahi Wa Rasūlihi Wa 'Idhā Kānū Ma`ahu `Alá 'Amrin Jāmi`in Lam Yadh/habū Ĥattá Yasta'dhinūhu  ۚ  'Inna Al-Ladhīna Yasta'dhinūnaka 'Ūlā'ika Al-Ladhīna Yu'uminūna Bil-Lahi Wa Rasūlihi  ۚ  Fa'idhā Asta'dhanūka Liba`đi Sha'nihim Fa'dhan Liman Shi'ta Minhum Wa Astaghfir Lahumu Al-Laha  ۚ  'Inna Al-Laha Ghafūrun Raĥīmun 024-062. Həqiqətən, mminlər ancaq Allaha və Onu Peyğəmbərinə iman gətirən, mumi bir iş (cihad, cmə xtbəsi, məsləhət-məşvərət) n Peyğəmbərlə bir yerdə olduqda ondan izin almamış bir yerə getməyən kimsələrdir. (Ya Rəsulum!) Səndən izin istəyənlər - məhz belələri Allaha və Onun Peyğəmbərinə inananlardır. Əgər onlar bəzi işləri n səndən izin istəsələr, onlardan zn istədiyinə (yanından getməyə) izin ver və onlar n Allahdan bağışlanma dilə. Həqiqətən, Allah (bəndələrini) bağışlayandır, rəhm edəndir! ~  ۚ   ۚ   ۚ 
Lā Taj`alū Du`ā'a Ar-Rasūli Baynakum Kadu`ā'i Ba`đikum Ba`đāan  ۚ  Qad Ya`lamu Al-Lahu Al-Ladhīna Yatasallalūna Minkum Liwādhāan  ۚ  Falyaĥdhari Al-Ladhīna Yukhālifūna `An 'Amrihi 'An Tuşībahum Fitnatun 'Aw Yuşībahum `Adhābun 'Alīmun 024-063. Peyğəmbəri ağırmağı z aranızda bir-birinizi ağırmağınızla eyni tutmayın! (Peyğəmbəri znz bir-birinizi ağırdığınız kimi ağırmayın. Ona "Muhəmməd, nə deyirsən?" yox, "Bəli! Buyur, ey Allahın elisi, ey Allahın peyğəmbəri!" - deyə cavab verin. Və ya Peyğəmbərin duasını z duanız kimi hesab etməyin. Onun duası, sizinkilərdən fərqli olaraq, Allah dərgahında mtləq qəbul olunar). Həqiqətən, Allah sizlərdən (xtbə zamanı məsciddən) xəlvət sovuşub aradan ıxanları bilir. Onun (Allahın, yaxud Peyğəmbərin) əmrinə qarşı ıxanlar başlarına gələcək bir bəladan, yaxud dar olacaqları şiddətli bir əzabdan həzər etsinlər!  ۚ   ۚ  ~
'Alā 'Inna Lillahi Mā Fī As-Samāwāti Wa Al-'Arđi  ۖ  Qad Ya`lamu Mā 'Antum `Alayhi Wa Yawma Yurja`ūna 'Ilayhi Fayunabbi'uhum Bimā `Amilū Wa  ۗ  Allāhu Bikulli Shay'in `Alīmun 024-064. Bilin və agah olun ki, gylərdə və yerdə nə varsa, (hamısı) Allahındır. O, həqiqətən, sizin nə əməl sahibi olduğunuzu (hansı məzhəbə qulluq etdiyinizi) bilir. Allah (məxluqatın, yaxud mnafiqlərin dirilib) Onun hzuruna qaytarılacaqları gn (qiyamət gn) onlara (dnyada) nə etdiklərini bildirəcəkdir. Allah hər şeyi biləndir!  ۖ   ۗ 
Next Sūrah